Aktualności

11.02.2013r.

Dlaczego ptaki śpiewają?

Większość ptaków wróblowatych w sezonie rozrodczym zajmuje terytoria, na których przez kilka wiosennych miesięcy samiec i samica zdobywają pożywienie, zakładają gniazdo, wychowują młode, tu też znajdują kryjówki przed drapieżnikami. Przysłowiowa wolność ptaka ogranicza się wiec w tym czasie do stosunkowo niewielkiej przestrzeni, na której spełniają one swą biologiczną powinność.

Obecność swoją na danym terytorium samiec oznajmia śpiewem, który początkowo jest matrymonialnym zaproszeniem dla samicy. Po połączeniu się ptaków w pary samce śpiewają, aby dać sygnał innym samcom swojego gatunku, że terytorium jest zajęte. Śpiew jest więc ostrzeżeniem dla innych potencjalnych konkurentów – „to jest moje terytorium, nie życzę sobie nieproszonych gości”. Ptaki śpiewają najintensywniej w godzinach porannych, ponieważ duża wilgotność powietrza nie wysusza im górnych dróg oddechowych, a bezkręgowce będące ich pożywieniem są jeszcze mało aktywne. Po poranku zaczyna się ciężka praca związana z wykarmieniem młodych, a ptaki mają „dzioby pełne roboty”. Gdyby nie śpiew dochodziłoby pomiędzy ptakami do ciągłych utarczek a ptaki miast wychowywać młode traciłyby cenną energię na walki. Sąsiedzi granicznych terytoriów znają się po śpiewie i gdy jeden z samców pada ofiarą drapieżnika, konkurenci dowiadują się o tym nie słysząc jednego z nich. Terytorium takie zajmowane jest wówczas przez inne samce, często młode osobniki, dla których wczesną wiosną zabrakło przestrzeni, zajętej przez starsze i bardziej doświadczone ptaki. Ujmując krótko śpiew ptaków łagodzi obyczaje i zapobiega anarchii.

Tekst i fotografia (Śpiewający trznadel Emberiza citrinella) dr Tomasz Brauze.

Śpiewający trznadel Emberiza citrinella